Personal tools

Trouw 15 05 1998

From Wij vertrouwen stemcomputers niet

Commissievoorzitter noemt geschuif met zetels zeer betreurenswaardig

DEN HAAG - De Kamercommissie voor de geloofsbrieven, die de antecedenten van de aanstaande Kamerleden en de verkiezingsprocedure controleert, zal maandag in haar verslag aan de Tweede Kamer onder andere melden dat het stemmen per computer onder de loep genomen moet worden.

Ook moet er volgens de commissie een 'extra zekerheidsklem' komen bij het tellen van de stemmen, zodat het niet meer mogelijk is dat stemmen vergeten worden, zoals in Gramsbergen is gebeurd.

Tot nu toe is een hertelling van de per computer uitgebrachte stemmen niet mogelijk. Daar moet verandering in komen, vindt de commissie.

"Bij het stemmen op papier is hertelling mogelijk, maar met de computer niet. Dat zijn nou de zegeningen van het computertijdperk', zei Vincent van der Burg, voorzitter van de commissie. "Maar technisch moet het mogelijk zijn om een computer de uitgebrachte stemmen voor hertelling te laten oproepen. Er zal een ander type stemcomputer moeten komen dan we nu hebben, een die dat wel kan.'

Volgens Van der Burg zal de commissie maandag nog meer vraagtekens plaatsen bij de stemcomputer, maar hij wil daar verder nog niets over kwijt. "Ik ga niet voor de muziek uitlopen, maar die muziek is er zeker', zegt de commissievoorzitter. "De vergadering van maandag zal van meer dan gewoon belang worden. De nieuwe Kamercommissie binnenlandse zaken zal het meteen erg druk krijgen.'

De gang van zaken rond het geschuif met een zetel tussen CDA en VVD noemt Van der Burg 'buitengewoon betreurenswaardig'. "Daarom moet er een extra zekerheidsklem komen, er moet een check en een double-check zijn.'

"Het aantal stemmers in een bepaald district zou vergeleken moeten worden met het aantal van de vorige keer, waarbij je rekening houdt met de opkomst. Zo kun je zien of er opvallend veel stemmen minder zijn en controleren hoe dat komt. Zo kan een gebeurtenis als in Grambergen worden voorkomen.'

Deze week bleek dat in de Overijsselse gemeente Grambergen vergeten was om 1689 stemmen, afkomstig van drie stembureau's, door te geven. Dat leidde ertoe dat een restzetel, die eerst aan de VVD vergeven was, nu toch weer bij het CDA terechtkomt.

Volgens de officiele uitslag, afgelopen maandag bekend gemaakt door de Kiesraad, heeft de VVD nog steeds 39 zetels, en het CDA 28. Met de gegevens van de gemeente Grambergen erbij moet het CDA echter op 29 komen, een zetel die de VVD kwijt raakt.

De officiele uitslag van maandag is, ondanks de plechtige bijeenkomst en de ceremonie van officiele ondertekening en de beklinking met een hamerslag door de voorzitter van de Kiesraad, niet zo officieel als hij lijkt. Nu bekend is wat er in Gramsbergen is gebeurd, zal de uitslag opnieuw worden vastgesteld, aldus de woordvoerder van de Kiesraad.

Dat kan volgens de wet echter pas gebeuren nadat de Kamer aanstaande maandag, de aanbevelingen van de commissie voor de geloofsbrieven volgend, heeft besloten het 39e VVD-Kamerlid Vos niet toe te laten op grond van de verkeerd getelde stemmen.

Theoretisch zou de Kamer er zelfs toe kunnen besluiten, op grond van de afgelopen maandag vastgestelde uitslag, Vos wel degelijk als Kamerlid toe te laten. Dat dit ook gebeurt is echter uitgesloten.

Het is voor het eerst sinds de Tweede Wereldoorlog dat deze procedure, waarbij de Kamer een kandidaat afwijst en een nieuwe uitslag wordt vastgesteld, in gang wordt gezet. Van der Burg, die na maandag zijn functie als voorzitter van de commissie neerlegt en vertrekt uit de Kamer, vindt het leuk om dit eens mee te maken. "Ik ben altijd in voor nieuwe dingen, dus vind ik dit een mooie afsluiting van mijn voorzitterschap.'

De nieuwe bekendmaking van de definitieve verkiezingsuitslag zal waarschijnlijk volgende week vrijdag plaatsvinden. Pas daarna kan CDA'er Reitsma, die de 29e zetel van zijn partij gaat bezetten, officieel beedigd worden. De officiele installatie van de nieuwe Kamer is dinsdag.

Wij